Yıl: 1951 – Atatürk Kanunu, TBMM’de kabul edildi. Amaç, Atatürk devrimlerini korumak, Atatür…

Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM), Türkiye Cumhuriyeti’nin yasama organıdır. 23 Nisan 1920’de Osmanlı Devleti’nin İtilaf Devletleri’nce işgaline ve Meclis-i Mebûsan’ın İstanbul’un işgalinin ardından kapatılmasına direniş göstermek üzere, Mustafa Kemal ve silah arkadaşlarının öncülüğünde Ankara’da kurulmuştur. Asli görevi yürütmeyi denetlemektir ve yasama erkini kullanır. “Egemenlik, kayıtsız şartsız milletindir” ilkesi, TBMM’nin varoluşunun temel dayanağını oluşturur. Hâlihazırda tali kurucu iktidar olan TBMM, diğer anayasal devlet organlarından üstün değildir. Yasama yetkisi, kanun yapma yetkisidir. Yasalar Anayasa’ya aykırı olamaz. TBMM’nin Anayasa’da da değişiklik yapma yetkisi bulunsa da bu yetki de Anayasanın Başlangıç bölümünde yer alan anlayışla ve Anayasal bütünlüğe uygun olarak hareket etme ve ancak bu çerçeve içerisinde Anayasa’da değişiklik yapabilme ile sınırlıdır ve bu çerçevede meşruiyet kazanır. Anayasanın 6. maddesinde yer alan “Hiçbir kimse veya organ, kaynağını Anayasa’dan almayan bir devlet yetkisini kullanamaz.” ifadesiyle yasama organı olan TBMM’nin, kendisinin yasal dayanağı olan Anayasa’nın bütününü veya temel ilkelerini reddederek yeni bir Anayasa yapma yetkisi yoktur. Anayasaya bağlılık yemini eden milletvekili veya partilerin bu tür girişimlerde bulunması yetki aşımı ve yetki gaspı teşkil eder; bu durum, hem milletvekilliklerinin meşruiyetini sorgulanır hale getirir hem de ‘cebir kullanarak Anayasa’yı değiştirmeye teşebbüs’ suçundan yargılanmalarına yol açabilir. Yasa ve Anayasa değişikliklerinin halka ait egemenlik haklarını da koruyan bir toplumsal sözleşme olan Anayasa’ya aykırı olup olmadığı Anayasa Mahkemesi tarafından denetlenir. Millete ait egemenlik yetkilerinin kuvvetler ayrılığı prensibine göre düzenlenmesinin, devlet organları arasında bir üstünlük sıralaması anlamına gelmediği, bu durumun belli devlet yetki ve görevlerinin kullanılmasından ibaret medeni bir iş bölümü ve iş birliği olduğu, üstünlüğün ancak Anayasa ve kanunlarda bulunduğu Anayasa’nın Başlangıç bölümünde belirtilmiştir. Anayasa’nın 7. maddesine göre yasama yetkisi, Türk milleti adına Türkiye Büyük Millet Meclisi’nindir. TBMM genel seçimleri; beş yılda bir, serbest, eşit, tek dereceli, genel oy esaslarına göre ve yargı organlarının genel yönetim ile denetimi altında gerçekleştirilir. Seçimi kazanan milletvekilleri, Anayasa’ya bağlı kalacaklarına dair Türk milleti önünde namusları ve şerefleri üzerine yemin ederek 5 yıllığına TBMM üyeliği (milletvekilliği) hakkı kazanırlar. TBMM üyeleri (milletvekilleri), yasama dokunulmazlığına sahiptir.